افلاکیان



جواب

این عبارت در احادیث زیادی از وجود مقدس رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم در شان حضرت علی علیه السلام نقل شده است :

اصل احادیث از منابع شیعه

عن عبد الله بن عباس قال : قال رسول الله ( صلی الله علیه وآله ) : . معاشر الناس ، إن علیا قسیم النار ، لا یدخل النار ولی له ، ولا ینجو منها عدو له ، إنه قسیم الجنة ، لا یدخلها عدو له ، ولا یزحزح عنها ولی له .

امالی شیخ صدوق ص 83 ، به سند دیگر خصال ، شیخ صدوق ، ص 496

از عبدالله بن عباس نقل شده است كه گفت : رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمودند : . ای گروه مردم ! همانا علی تقسیم كننده جهنم (نار) است كسی كه یاور و دوست او باشد وارد آتش نخواهد شد و كسی كه دشمن او باشد از آن نجات نخواهد یافت . همانا او تقسیم كننده بهشت است كسی كه دشمن او باشد وارد آن نخواهد شد و كسی كه دوست او باشد از آن محروم نخواهد شد.

قال(علی ابن موسی الرضا) قال رسول الله " ص " یا علی انك قسیم الجنة والنار

عیون اخبار الرضا ج 1 ص 30

حضرت علی بن موسی الرضا فرمودند : رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم فرمودند :

ای علی ! همانا تو تفسیم كننده بهشت و جهنم هستی .

عن سلیمان بن خالد ، عن أبی عبد الله جعفر بن محمد الصادق ، عن آبائه علیهم السلام قال : قال رسول الله صلی الله علیه وآله لعلی علیه السلام : . یا علی أنت قسیم الجنة والنار ، لا یدخل الجنة إلا من عرفك وعرفته ، ولا یدخل النار إلا من أنكرك وأنكرته .

امالی شیخ مفید ص 213

از سلیمان بن خالد از امام صادق علیه السلام از پدرانشان از رسول خدا صلی الله علیه و اله و سلم به حضرت علی علیه السلام فرمودند : . ای علی تو قسمت كننده بهشت و دوزخی وارد بهشت نمی شود مگر كسی كه او تو را و تو او را بشناسی (جزء شیعیان واقعی تو باشد) و وارد دوزخ نمی شود مگر كسی كه تو را انكار كند و تو او را انكار كنی.

این روایت به چند صورت قسیم النار والجنه، قسیم النار ، قسیم الجنه و النار ، السلام علیك یا قسیم النار و الجنه، در منابع ذیل آمده است:

الكافی كلینی ج 4 ص 570، معانی الاخبار شیخ صدوق ص 206، تهذیب الاحكام شیخ طوسی ج 6 ص 29، روضه الواعظین فتال نیشابوری ص 100و 1، المسترشد طبری شیعی ص 264، امالی شیخ مفید ص 213، امالی شیخ طوسی ص 305 و 629، احتجاج طبرسی ج 1 ص 209و 341،مناقب ابن شهر آشوب ج 2 ص 8 و ج 3 ص 28، الطرائف سید بن طاووس ص 76، مدینه المعاجز ج 1 ص 280

روایت از منابع اهل سنت

این روایت در بسیاری از منابع اهل سنت نقل شده است و اگر چه برخی از متعصبین سعی در تضعیف این روایت كرده اند اما جایی كه این روایت در كتب لغت نیز راه پیدا می كند و به اسناد متعدد در كتب معتبر اهل سنت نقل می شود دیگر اشكال بهانه جویان جایی ندارد اكنون به برخی از نقلها در منابع اهل سنت اشاره می كنیم:

عن علی رضی الله تعالی عنه أنا قسیم النار

الفایق فی غریب الحدیث جارالله زمخشری ج 3 ص 97

از حضرت علی علیه السلام فرمودند : من تقسیم كننده دوزخ هستم .

وروی أیضا عن الأعمش عن موسی بن طریف ، عن عبایة ، قال سمعت علیا ( ع ) ، وهو یقول : أنا قسیم النار .

شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج 2 ص 260 و ج 19 ص 140.

و همچنین روایت شده است از اعمش از موسی بن طریف از عبایه كه گفت از علی علیه السلام شنیدم در حالی كه می فرمود: من تقسیم كننده دوزخ هستم .

عن عبایة عن علی قال : أنا قسیم النار ، إذا كان یوم القیامة قلت هذا لك وهذا لی .

البدایه و النهایه ج 7 ص 392

از حضرت علی علیه السلام نقل شده است كه فرمودند : من قسمت كننده دوزخم زمانی كه روز قیامت فرا رسد می گویم (به آتش ) این (شخص) برای تو و این (شخص) برای من .

همچنین غریب الحدیث ، ج 1 ، ص 377 ، النهایه فی غریب الحدیث ، ج 4 ، ص 61 و المناقب ، خوارزمی ، ص 41 و كنزالعمال متقی هندی ج 13 ص 152، تاریخ مدینه دمشق ج 42 ص 298.

دلیل این نامگذاری

برخی از روایات علت این نامگذاری را ذكر كرده اند كه به دو روایت اكتفا می شود:

1 - حدثنا أحمد بن الحسن القطان قال : حدثنا أحمد بن یحیی بن زكریا أبو العباس القطان قال : حدثنا محمد بن إسماعیل البرمكی قال : حدثنا عبد الله بن داهر قال : حدثنا أبی ، عن محمد بن سنان عن المفضل بن عمر قال : قلت لأبی عبد الله جعفر بن محمد الصادق " ع " لم صار أمیر المؤمنین علی بن أبی طالب قسیم الجنة والنار ؟ قال : لان حبه إیمان وبغضه كفر ، وإنما خلقت الجنة لأهل الایمان ، وخلقت النار لأهل الكفر ، فهو علیه السلام قسیم الجنة والنار ، لهذه العلة فالجنة لا یدخلها إلا أهل محبته ، والنار لا یدخلها إلا أهل بغضه .

علل الشرایع ج 1 ص 162

از مفضل بن عمر نقل شده است كه گفت به امام صادق علیه السلام عرض كردم به چه علت امیرالمومنین علی بن ابی طالب قسیم الجنه و النار گفته شده است ؟ حضرت فرمودند : به خاطر اینكه دوست داشتن او ایمان و دشمن داشتن او كفر است ، و همانا بهشت برای اهل ایمان آفریده شده است و نار برای اهل كفر خلق شده است بنابر این حضرت علی علیه السلام به این علت قسیم الجنه و النار است بنابر این در بهشت وارد نمی شود مگر اهل محبت و دوستی با او و وارد آتش نمی شود مگر اهل دشمنی با او .

همچنین در روایت دیگری از امام رضا علیه السلام آمده است :

30 - حدثنا تمیم بن عبد الله بن تمیم القرشی قال : حدثنی أبی عن أحمد بن علی الأنصاری عن أبی الصلت الهروی قال : قال المأمون یوما للرضا علیه السلام یا أبا الحسن أخبرنی عن جدك أمیر المؤمنین بأی وجه هو قسیم الجنة والنار وبأی معنی فقد كثر فكری فی ذلك ؟ فقال له الرضا علیه السلام : یا أمیر المؤمنین ألم ترو عن أبیك عن آبائه عن عبد الله بن عباس أنه قال : سمعت رسول الله ( ص ) یقول : حب علی إیمان وبغضه كفر ؟ فقال : بلی فقال الرضا علیه السلام : فقسمة الجنة والنار إذا كانت علی حبه وبغضه فهو قسیم الجنة والنار

عیون اخبار الرضا ج 1 ص 92.

ابا صلت هروی نقل كرده است كه روزی مامون به امام رضا علیه السلام گفت : یا اباالحسن ما را از پدرت امیرالمومنین آگاه ساز كه به چه علت قسیم الجنه و النار خوانده شده است و این به چه معنا است كه این مطلب فكر مرا مشغول ساخته است پس امام رضا علیه السلام به او فرمودند ای مامون آیا تو از پدرت و او از پدرانش از ابن عباس از رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم نقل نكردید كه گفت از رسول خدا شنیدم می فرمایند: حب علی ایمان و دشمنی با علی كفر است ؟ پس مامون پاسخ داد آری پس حضرت فرمودند : پس تقسیم می كند بهشت و دوزخ را زمانی كه ایمان و كفر بر اساس حب و بغض او باشد پس بنابر این او قسیم الجنه و النار است.

قسیم الجنه و النار در شعر شاعران

شاعران زیادی در طول قرون متمادی از این روایت در شعر خود استفاده كرده اند كه به برخی اشاره می شود:

قسیم النار ذو خیر وخیر یخلصنا الغداة من السعیر

فكان محمد فی الدین شمسا علی بعد كالبدر المنیر

خاتمه المستدرك میرزای نوری ج 3 ص 80،

علی علیه السلام تقسیم كننده دوزخ صاحب خیر است و چه خوب است كه فردای قیامت از جهنم نجات می یابیم.

پس حضرت محمد صلی الله علیه و آله و سلم در دین خورد است و بعد از آن علی مثل ماه درخشنده است .

قال البشنوی:

فمدینة العلم التی هو بابها أضحی قسیم النار یوم مآبه

فعدوه أشقی البریة فی لضی وولیه المحبوب یوم حسابه

مناقب ابن شهر آشوب ج 1 ص 314،

پس شهر علمی كه او در آن است روشن است كه تفسیم كننده دوزخ روز بازگشتش او خواهد بود.

پس دشمن او شقی ترین خلق در قیامت است و دوست او مورد محبت در روز حسابرسی است .

قال عمار بن تغلبة :

علی حبه جنة قسیم النار والجنة

وصی المصطفی حقا إمام الانس والجنة .

مدینه المعاجز علامه بحرانی ج 1 ص 260

حب علی بن ابیطالب سپر از آتش است و او تقسیم كننده جهنم و بهشت است .

و او جانشین و وصی به حق حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه و آله و سلم است و او پیشوای جنو انس است.


حاج میرزا محمد مهدی محی الدین الهی قمشه ای در سال 1279 - ۱۳۱۸ هجری - در شهر قمشه از توابع اصفهان متولد شد. از آنجا كه در شعر به الهی تخلّص می كرد ملقب به الهی قمشه ای شد.

نیاكان ایشان از سادات بحرین بودند كه در زمان نادرشاه افشار، به شهر قمشه وارد شدند. پدرایشان مرحوم ملا ابوالحسن از ونی بود كه در زهد و تقوا شهرت داشت. استاد الهی قمشه ای در سن پنج سالگی به مكتب رفت و تا هفت سالگی مقدمات را فرا گرفت. سپس نزد پدر و اساتید و ادبای شهر به تحصیل علم و ادب پرداخت. با وجود خردسالی، كتب مهم و مشكل ادب پارسی و عرب را فرا گرفت. در ده سالگی نظامی را نزد پدر فرا گرفته بود و در پانزده سالگی در ادبیات عرب به مقامی رسید كه شرح نظام نیشابوری و مغنی اللبیب ابن هشام و مطوّل تفتازانی را تدریس می كرد.

در چهارده سالگی پدر و مادر را از دست داد و از آن پس تصمیم به هجرت گرفت تا در سایه آن به تحصیل و كسب و دانش و ادب بپردازد. با آنكه در شهر قمشه اساتیدی بزرگ وجود داشتند و برادر بزرگش نیز ممانعت به عمل می آورد، لیكن صبحگاهی نان و ماستی در دستمالی بست و پیاده راه اصفهان را در پیش گرفت. در اصفهان به مدرسه صدر وارد شد و در حجره طلاب قمشه ای مسكن گزید و مدت كوتاهی قریب یكسال در آن شهر زیست و از استادان آن بهره كافی برد. سپس عزم خراسان نمود تا در كنار مرقد مطهر امام علی بن موسی الرضا (ع) به تكمیل علوم فلسفه و حكمت همت گمارد. در مشهد به مدرسه نواب راه یافت و حجره ای اختیار نمود و به تحصیل پرداخت. در طول تحصیل برادر بزرگش مرحوم حسینعلی» اندكی هزینه معاش وی را تأمین می نمود و ایشان به سختی روزگار می گذراند. نقل است در این ایام بسیار به قناعت گذراند و حتی ماه تا ماه غذای پختنی نمی خورد و چون اهل ریاضت بود گاهی به صحرا می رفت و در طول هفته از میوه درخت توت ارتزاق می نمود. در مشهد در محضر اساتیدی بزرگ به تلمذ پرداخت و از خرمن دانش آنان خوشه ها چید. مرحوم آیت الله الهی قمشه ای پس از سالها تحصیل در كنار بارگاه آستان قدس رضوی در آرزوی دیدار محضر اساتید قم و عراق و نجف قصد مهاجرت كرد لذا ابتدا به طهران وارد شد. در طهران به مدرسه سپهسالار (مدرسه عالی شهید مطهری فعلی) وارد شد و در آنجا به تعلیم و تعلم پرداخت.

.

حکیم الهی قمشه ای، ضمن تدریس در منطق حکمت وادبیات در آن مکان، به عنوان یکی از برجسته ترین استادان دانشگاه تهران شناخته شده وبا نوشتن کتاب توحید هوشمندان به اخذ درجه دکترا از دانشکده مزبور نائل گردید.

ایشان ضمن تدریس، با جملاتی شیوا، شیرین و پر جاذبه، مفاهیم دشوار فلسفی را بیان کرد و در تأیید اظهارات علمی خود از اشعار شاعران بزرگ شاهد می آورد.

در محفل علمی این حکیم الهی،دانشوران فاضلی پرورش یافتند که حضرات آیات سید ابوالحسن رفیعی قزوینی، عبدالله جوادی آملی، حسن حسن زاده آملی، کاظم مدیر شانه چی وسید محمد باقر حجتی و.ازآن جمله اند.

از وی آثار ارزنده ای بجای مانده از قبیل:

كتاب حكمت الهی (2 جلد) در شرح فصوص الحكم فارابی و توحید هوشمندان

تصحیح و تحشیه تفسیر ابوالفتوح رازی می باشد.

وی قلمی شیوا داشت و با همین شیوایی بود که قرآن مجید را به فارسی ترجمه کرد و ترجمه او از نخستین ترجمه های امروزی قرآن در زبان وادبیات فارسی بود که در زمان خود مورد توجه روشنفکران، دانشجویان ونسل جدید قرارگرفت. همچنین ترجمه آزاد مفاتیح الجنان، صحیفه سجادیه وکلیات دیوان الهی از دیگر آثار اوست. كه همگی حاكی از سعی بلیغ ایشان در احیای معارف الهی می باشد.

مرحوم آیت الله الهی قمشه ای در تفسیر و ترجمه قرآن كریم در عصر ما، شخصیتی شاخص و ممتاز است. ایشان اولین كسی است كه قرآن را برخلاف عادت قدما كه ترجمه تحت اللفظی می كردند، روش جدیدی در ترجمه و تفسیر قرآن بكار بردند و برای اولین بار قرآن را به زبان فارسی روان و سلیس ترجمه كردند، بدون آنكه دخل و تصرفی در اصل معنا شود تفسیر خویش را با بیان ساده و قابل فهمی ارائه دادند.

مرحوم استاد آیت الله الهی قمشه ای در حالی كه یكی از افراد شاخص در علم و فرهنگی و ادب بودند، ولی زندگی ساده و بی آلایشی داشتند.

سرانجام این حکیم وارسته در شامگاه 24اردیبهشت سال 1352شمسی در 72سالگی مشتاقانه به حق پیوست و در جوار حرم حضرت معصومه (س) مدفون گردید.

استادان:

ملا ابوالحسن قمشه‏ای (پدر)، ملا محمد هادی فرزانه قمشه‏ای، حسن امین جعفری، شیخ محمد حكیم خراسانی، شهید آیت الله سید حسن مدرس، آقا بزرگ حكیم (میرزا عسكری شهید)، حاج آقا حسین قمی، شیخ اسدالله یزدی، حاج ملا محمد علی معروف به فاضل، حاج شیخ حسن برسی، حاج میرزا حسن فقیه سبزواری، میرزا مهدی اصفهانی و حكیم محمد طاهر فقیه نصیری.

شاگردان:

حضرات آیات عبدالله جوادی آملی و حسن حسن‏زاده آملی

مدرك غیر حوزوی:

دكترا از دانشگاه تهران

تدریس خارج از حوزه:

ادبیات، منطق، حكمت در دانشگاه تهران

آثار:

منثور :

  1. رساله‌ای در فلسفهٔ کلی
  2. شرح رسالهٔ حکیم فارابی
  3. رساله‌ای در سیر و سلوک
  4. حاشیه‌ای برمبدأ و معاد ملاصدرا
  5. رساله‌ای در مراتب ادراک
  6. رساله‌ای در مراتب عشق
  7. تصحیح و تحشیهٔ تفسیر ابوالفتوح رازی

منظوم :

  1. نغمهٔ عشاق
  2. دیوان شعر
  3. نغمهٔ الهی

ترجمه :

  1. ترجمهٔ قرآن مجید  :
  2. ترجمهٔ صحیفهٔ سجادیه
  3. ترجمهٔ مفاتیح‌الجنان

درباره ترجمه قرآن ایشان گفته اند ایشان اولین كسی است كه ـ قرآن را برخلاف عادت قدما كه ترجمه تحت اللفظی می كردند ـ روش جدیدی در ترجمه و تفسیر قرآن به كار بردند و برای اولین بار قرآن را به زبان فارسی روان و سلیس ترجمه كردند، بدون آنكه دخل و تصرفی در اصل معنا شود تفسیر خویش را با بیان ساده و قابل فهمی ارائه دادند.

ای مرغ من از چه زاشیان رفتی         استاره شدی بر آسمان رفتی

رخشنده ستاره سحر بودی               زود از بر منظر جهان رفتی

گل بودی و ناگهان خزان گشتی          جان بودی و سوی ملک جان رفتی

بس ناله چو بلبل سحر کردی             کاخر زقفس بگلستان رفتی

چو غنچه دولب بخنده بگشودی         خارت بکشته در دهان رفتی

ای سوسن صد زبان هزار افسوس     نگشوده بکام دل زبان رفتی

در باغ جهان رخ ارغوان بودت         صد حیف برنگ زعفران رفتی


آخرین ارسال ها

آخرین جستجو ها

فرافایل22 شرکت فراز بینش سپهر پیژامه پژواک fallunapea پخش کننده عمده موتور و قطعات ساعت های دیواری (عمده وخرد) وبلاگ شخصی پیمان تسنیمی بلاگ آزمایشی دانلود برنامه پاورپوینت آمادگی دفاعی نهم و دهم